Veel gestelde vragen
Wij wijzen uw weg
FAQ Regiewijzers
Wat is ‘Regie’ eigenlijk?
De definities van ‘regie’, ‘regisseur’ en ‘regisseren’ in de ‘Dikke van Dale der Nederlandse Taal’ leggen het verband met de artistieke leiding van een theaterproductie, een film- of televisieopname. Of zo je wilt met een dirigent en het dirigeren van een orkest.
In de definitie van Regiewijzers staan de vier regietaken centraal, gaat regie over samenwerking en kan het onderwerp van geval tot geval verschillen. Dat brengt ons tot de volgende algemene definitie:
“Regisseren is het geven van richting aan, organiseren van, begeleiden van en evalueren van de samenwerking tussen partijen teneinde het onderwerp van regie te realiseren.”
Lees ook dit artikel: https://www.regiewijzers.nl/artikelen/wat-is-regie-eigenlijk/
Wat is ‘Regisseren van IT’?
Een algemene definitie van regie en regisseren maakt graag gebruik van metaforen als het regisseren van films, dirigeren van orkesten en coachen van sportteams. Kunnen we bovenstaande definitie nu ook toepassen op IT?
Ja, dat kan. Volgens Regiewijzers blijven de vier regietaken dan gelijk, maar de partijen die moeten samenwerken en het onderwerp van regie verandert uiteraard wel. Dat brengt ons op de volgende definitie:
“Regisseren van IT is het geven van richting aan, organiseren van, begeleiden van en evalueren van de samenwerking tussen gebruikers van en leveranciers van digitale diensten met als doel de maximale toevoegde waarde van deze diensten te realiseren.”
Lees ook dit artikel: https://www.regiewijzers.nl/artikelen/wat-is-regisseren-van-it/
Wat doet een IT-regisseur?
Een IT-regisseur zorgt voor samenhang, sturing en overzicht in een IT-omgeving waarin vaak meerdere (business-)applicaties, leveranciers en belangen samenkomen. De IT-regisseur is niet primair bezig met de technische uitvoering, maar met het regelen van de samenwerking tussen business, IT en externe partijen.
Een belangrijk onderdeel van de rol van IT-regisseur is het verbinden, en verbonden houden, van partijen. De IT-regisseur zorgt dat iedereen vanuit hetzelfde doel werkt en voorkomt eilanddenken. Door actief te sturen, te communiceren en bij te sturen waar nodig, zorgt de IT-regisseur ervoor dat IT voorspelbaar, beheersbaar en in lijn met de organisatiedoelen blijft.
De IT-regisseur vertaalt de behoeften en doelen van de organisatie naar duidelijke afspraken met leveranciers, het prioriteren van initiatieven en het signaleren van knelpunten en afhankelijkheden in de keten en bewaakt dat deze ook daadwerkelijk worden gerealiseerd. Hij of zij stuurt op kwaliteit, kosten, risico’s en continuïteit en houdt overzicht over het totale IT-landschap.
Wat is een IT-regieorganisatie?
Een IT-regieorganisatie is het onderdeel van een organisatie dat verantwoordelijk is voor het sturen, coördineren en bewaken van de vraag naar en het aanbod van IT-dienstverlening binnen de organisatie. De regieorganisatie voert IT meestal niet zelf uit, maar houdt grip op wat gevraagd en geleverd wordt, door wie en onder welke voorwaarden.
De IT-regieorganisatie bepaalt de kaders en richtlijnen voor IT, vertaalt de vraag vanuit de business naar IT-diensten en zorgt voor samenhang in het totale IT-landschap. Zij kanaliseert de vraag en bevordert standaardisatie om te voorkomen, dat een ‘u vraagt, wij draaien’ situatie leidt tot een lappendeken van deels overlappende diensten, wat leidt tot onnodig hoge IT-kosten.
Zij maakt en beheert afspraken met afnemers en leveranciers, bewaakt prestaties, kosten en risico’s en zorgt voor duidelijke governance en besluitvorming. Ook ketenregie speelt hierbij een belangrijke rol, zeker in omgevingen met meerdere leveranciers. Tevens zorgt te IT-regieorganisatie dat het gehele ecosysteem van IT leveranciers goed samenwerkt en voldoet aan externe kaders rond informatiebeveiliging en kwaliteitsmanagement.
Het doel van een IT-regieorganisatie is om complexiteit beheersbaar te maken. Door duidelijke rollen, processen en verantwoordelijkheden te organiseren, zorgt zij voor voorspelbare IT-dienstverlening die aansluit op de strategische en operationele doelen van de organisatie.
Wat is ICT-regie en waarom is het belangrijk?
ICT-regie is het geheel aan activiteiten waarmee een organisatie richting, samenhang en sturing geeft aan haar informatievoorziening en IT-dienstverlening. Activiteiten die kaderstellend en richtinggevend van aard zijn. De activiteiten zijn gericht op eenduidigheid in bijvoorbeeld service overenkomsten, op hoe en door wie geintegreerd wordt samengewerkt, op voor iedereen gelijke regels, structuur en rapporatges. Dit leidt tot transparantie, samenhang en duidelijkheid tussen alle betrokken partijen.
ICT-regie is belangrijk omdat ICT-omgevingen steeds complexer worden. Organisaties werken met meerdere systemen, ketens en leveranciers, terwijl de afhankelijkheid van ICT blijft groeien. Zonder duidelijke regie ontstaan versnippering, onduidelijke verantwoordelijkheden, oplopende kosten en risico’s voor continuïteit en veiligheid. Met goede ICT-regie behoudt een organisatie grip op haar ICT. Rollen, taken en bevoegdheden zijn helder, verwachtingen zijn expliciet en prestaties zijn meetbaar. Dit verbetert de samenwerking tussen business, IT en leveranciers en zorgt voor betere besluitvorming en prioritering.
Hoe word je IT-regisseur?
Je wordt IT-regisseur door een combinatie van kennis, vaardigheden en ervaring p te bouwen in het speelveld tussen business, IT en leveranciers. Het gaat hierbij om inhoudelijke, organiserende en persoonlijke vaardigheden.
Veel IT-regisseurs starten vanuit een achtergrond in IT, informatiemanagement, projectmanagement of consultancy en groeien door in omgevingen waar IT deels of volledig is uitbesteed aan tegenwoordig een groot aantal verschillende leveranciers.
Belangrijk is dat je leert denken vanuit overzicht en samenhang. Een IT-regisseur kijkt niet alleen naar techniek, maar vooral naar processen, verantwoordelijkheden, afhankelijkheden en belangen.
Kennis van inhoudelijke onderwerpen zoals governance, leveranciersmanagement, architectuur, sourcing en servicemanagement is daarbij essentieel. Je dient te weten hoe deze managementgebieden bijdragen aan goede IT-regie en hoe je deze kunt implementeren en verbeteren.
Minstens zo belangrijk zijn de persoonlijke vaardigheden. Een IT-regisseur stuurt vaak zonder hiërarchische macht en moet kunnen communiceren, verbinden, onderhandelen en prioriteiten stellen. Je bent in staat om verschillende perspectieven bij elkaar te brengen en richting te geven.
Omdat je als IT-regisseur vooral bezig bent met organiseren van samenwerking, verbeteren van processen en dienstverlening en het laten groeien van de volwassenheid van IT-regie zijn organiserende vaardigheden, zoals organisational change en continual improvement de derde poot van je persoonlijke ontwikkeling.
In de praktijk ontwikkelen veel IT-regisseurs zich via training, coaching en vooral ervaring. Door bewust regietaken op te pakken en te reflecteren op samenwerking en sturing, groei je stap voor stap in deze rol.
Welke rollen zijn essentieel in een IT-regieorganisatie?
Elke IT organisatie is verantwoordelijk voor het regisseren van IT, daarmee zeggen we dat je niet altijd spreekt over specifieke IT-regieorganisaties.
Uitgaande van onze definitie van het Regisseren van IT, is de rol van regisseur verantwoordelijk voor het samenspel tussen vraag- en aanbod van IT-diensten en IT-oplossingen, om door optimale samenwerking tussen de IT organisatie van de klant en leveranciers op het gebied van vernieuwing, implementatie en dagelijkse operatie, de grootst mogelijke toegevoegde waarde aan de bedrijfsvoering van de organisatie te leveren.
De regisseur heeft het totale overzicht, stuurt op samenhang, prioriteiten en waarde toevoeging door IT aan de bedrijfsvoering van de klant, van zijn organisatie. De regisseur is als portfolio manager verantwoordelijk voor het vraag- en aanbod s, als sourcings manager verantwoordelijk voor de keuze van de juiste partij (intern of extern), als leverancier (of contract) manager verantwoordelijk voor de juiste afspraken voor de samenwerking tussen alle partijen, als technologie manager verantwoordelijk voor de integrale technologie samenhang tussen de IT-oplossingen en als service manager verantwoordelijk voor de integrale samenhang tussen de IT-diensten van de verschillende partijen en het naleven van de afspraken over het leveren van deze diensten.
Uiteraard spelen onderdelen als financiën, risk & compliance ook een belangrijke rol in het werk van een regisseur.
Afhankelijk van de complexiteit, de grootte van de organisatie en het aantal verschillende locaties kan het aantal rollen en daarmee functies die verantwoordelijk zijn voor het regisseren van IT verschillen van 1 tot meer. In kleinere organisaties zou het kunnen volstaan om i1 persoon verantwoordelijk te maken, terwijl in grotere organisaties het mogelijk is om diverse functionarissen verantwoordelijk te maken voor het regisseren van IT.
Welke uitdagingen komen vaak voor bij IT-regie?
Bij IT-regie lopen organisaties in de praktijk tegen een aantal uitdagingen aan. Een veelvoorkomend probleem is het ontbreken van heldere rol- en verantwoordelijkheidsverdeling, de bekende RACI. Het is dan onduidelijk wie beslist, wie stuurt en wie verantwoordelijk is voor het resultaat, dit leidt tot vertraging en misverstanden.
Er is vaak onvoldoende grip op leveranciers, vooral in multi-vendor omgevingen. Afspraken zijn niet altijd scherp genoeg geformuleerd, prestaties zijn slecht of lastig meetbaar en (keten-)afhankelijkheden worden onderschat. Dit resulteerd vaak in discussies in plaats van oplossingen.
De afstand tussen business en IT vormt een uitdaging. Wanneer vraagsturing niet goed is ingericht, sluiten IT-oplossingen onvoldoende aan op de werkelijke behoefte van de organisatie. Regie vraagt om andere competenties dan uitvoering, vaardigheden zoals sturen, communiceren en onderhandelen zijn niet altijd voldoende ontwikkeld aan de kant van de uitvoering.
Tot slot wordt IT-regie soms ervaren als extra bureaucratie. Zonder duidelijke uitleg van de toegevoegde waarde kan dit leiden tot weerstand, terwijl regie juist bedoeld is om complexiteit te verminderen en grip te vergroten.
Hoe meet je het succes van IT-regie?
Het succes van IT-regie meet je door te kijken naar een combinatie van inhoudelijke resultaten, beheersing en samenwerking. Een eerste indicator is de mate waarin IT aantoonbaar bijdraagt aan de doelen van de organisatie. Worden de juiste IT-diensten geleverd, tegen het juiste kwaliteitsniveau, op het juiste moment en tegen voorspelbare kosten?
Daarnaast geven meetbare prestaties inzicht in de effectiviteit van regie. Denk aan het behalen van SLA’s, beschikbaarheid en stabiliteit van systemen, doorlooptijden van wijzigingen en de prestaties van leveranciers. Ook de mate van grip is belangrijk: zijn rollen en verantwoordelijkheden duidelijk, zijn besluiten transparant en worden risico’s tijdig gesignaleerd en beheerst?
Naast cijfers zijn ook kwalitatieve signalen relevant. Is de samenwerking tussen business, IT en leveranciers verbeterd? Worden verwachtingen beter gemanaged en escalaties sneller en effectiever opgelost?
Succesvolle IT-regie herken je uiteindelijk aan meer rust, voorspelbaarheid en vertrouwen. IT is geen bron van verrassingen meer, maar een betrouwbare en beheersbare ondersteuning van de organisatie
Het verdient aanbeveling om bij de start van een IT-regie implementatie een raamwerk van meetbare factoren vast te stellen en een nulmeting te doen. Dat maakt het beter mogelijk om verbeteringen na invoering van de IT-regie aan te tonen.
Wat is het verschil tussen IT-regie en IT-management?
Het verschil tussen IT-regie en IT-management zit vooral in de focus en rolverdeling binnen de IT-organisatie.
IT-management richt zich op het uitvoeren en beheren van IT. Het gaat om het aansturen van teams, het beheren van systemen en applicaties, het oplossen van incidenten en het realiseren van projecten. De nadruk ligt op operationele en tactische activiteiten: zorgen dat IT vandaag en morgen goed functioneert.
IT-regie richt zich op het sturen en coördineren van IT, met name in situaties waarin de uitvoering geheel of gedeeltelijk is uitbesteed. IT-regie houdt zich bezig met vraagsturing, het maken van keuzes, het bewaken van samenhang, het aansturen van leveranciers en het verbinden van IT aan de doelen van de organisatie.
IT-regie behelst activiteiten waarmee richting, samenhang, sturing en kader worden gegeven aan haar informatievoorziening en IT-dienstverlening.
Kort gezegd: IT-management gaat over doen en beheren, IT-regie over richting geven en sturen. In de praktijk vullen beide elkaar aan. Goede IT-dienstverlening vraagt om sterk management én duidelijke regie.
Wat is het regiemodel?
Een regiemodel beschrijft hoe een organisatie de regie over IT heeft georganiseerd en hoe verantwoordelijkheden zijn verdeeld tussen business, interne IT en externe leveranciers. Het model maakt expliciet wie beslist, wie stuurt en wie uitvoert, en op welk niveau dat gebeurt: strategisch, tactisch of operationeel.
In een regiemodel wordt vastgelegd welke taken en verantwoordelijkheden intern blijven, zoals vraagsturing, architectuur, governance, leveranciersmanagement en welke taken worden uitbesteed.
Ook beschrijft het model de bijbehorende rollen, processen, overlegstructuren en afspraken over sturing en verantwoording. Daarmee vormt het regiemodel het fundament onder de IT-samenwerking.
Het regiemodel is belangrijk omdat het duidelijkheid en voorspelbaarheid brengt in een vaak complexe IT-omgeving. Het voorkomt versnippering, overlap en onduidelijkheid over verantwoordelijkheden. Daarnaast helpt het organisaties bewuste keuzes te maken over sourcing en samenwerking.
Een bekend regiemodel is het zogenaamde ‘demand/supply goverance’ (DSG) model. Dit model geeft een helder raamwerk voor de regieprocessen, waardestromen en overlegorganen aan zowel de vraag- als de aanbodzijde van diensten.
Met de beweging naar een dienstenlandschap met steeds meer verschillende leveranciers is ook het SIAM-regiemodel sterk in opkomst. In dit model wordt de expliciete rol van service integrator onderscheiden. De rol kan intern worden belegd, maar ook worden uitbesteed aan een externe partij.
Kortom: het regiemodel fungeert als een praktisch kader en kompas voor effectieve IT-regie, waarmee grip, samenhang en alignment met de organisatiedoelen worden geborgd.
Hoe richt je een IT-regieorganisatie efficiënt in?
Een efficiente IT-organisatie zet technologie in diensten in als effectief middel om de bedrijfsvoering van haar organisatie mogelijk te maken en te houden. Daarbij is samenhang in IT oplossingen en IT diensten en samenwerking tussen alle partijen essentieel. Een organisatie inrichten conform een zogeheten Operating Model, gekoppeld aan het samenwerkingsmodel van Regiewijzers biedt hier een theoretisch en praktisch kader voor.
Het voeren van het juiste portfolio aan IT-oplossingen en IT-diensten en wie dat ontwerpt, bouwt, levert, in de lucht houdt en ondersteund is daarbij belangrijk. De complexiteit van het IT landschap, het diensten landschap en het aantal partijen waarmee wordt samengewerkt bepaalt het gebied en de omvang waar de regisseur verantwoordelijk voor is. Dat bepaalt of je 1 of meerdere rollen/functies en mensen je nodig hebt.
De volwassenheid van deze regisseur (s) in hun vakgebied, gekoppeld aan de volwassenheid in afspraken, de volwassenheid in uitvoering van de samenwerkingsprocessen en uiteraard de volwassenheid van de geselecteerde partijen bepaalt de uiteindelijke gezamenlijke efficientie. Hoe gelijkmatiger de volwassenheid over alle betrokkenen en hoe hoger het niveau, hoe efficienter het wordt.
De gemaakte afspraken over de leveringen, de samenwerking en de besturing over het geheel zorgen dat effectief de juiste diensten en oplossingen worden gekozen en dat deze zo efficient mogelijk worden geleverd.